O‘ZBEKISTONDA YASHIRIN IQTISODIYOTNING ISHSIZLIK DARAJASIGA TA’SIRINING EKONOMETRIK TAHLILI

Bekzod Raxmonov

GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT, 2025, vol. 3, issue 10

Abstract: Mazkur maqolada O‘zbekistonda yashirin iqtisodiyotning ishsizlik darajasiga ta’siri ARDL (AutoRegressiveDistributed Lag) modeli yordamida empirik jihatdan tahlil qilingan. Tadqiqotda 2010–2023-yillar davriga oid ma’lumotlardanfoydalanilib, yashirin iqtisodiyot, iqtisodiy o‘sish, inflyatsiya, soliq yuki, iqtisodiy ochiqlik, asosiy kapitalga investitsiyalarva davlatning iqtisodiyotdagi ulushi kabilarning ishsizlikka ta’siri o‘rganilgan. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, yashiriniqtisodiyotning YaIMdagi ulushi 1 foiz punktga oshganda, ishsizlar soni o‘rtacha 30,5 ming kishiga ortadi, ya’ni yashiriniqtisodiyot ishsizlikni sezilarli darajada kuchaytiradi. Aksincha, YaIM o‘sishi, iqtisodiy ochiqlik va asosiy kapitalgainvestitsiyalar ishsizlikni kamaytiruvchi omillar sifatida namoyon bo‘ladi. Inflyatsiya, soliq yuki va davlat ishtirokiningortishi esa ishsizlikni oshiruvchi ta’sir ko‘rsatadi. Tadqiqot natijalari O‘zbekiston uchun yashirin iqtisodiyotni qisqartirish,soliq yukini optimallashtirish, rasmiy bandlikni rag‘batlantirish va mehnat bozorini institutsional jihatdan mustahkamlashzarurligini ko‘rsatadi. Shuningdek, ARDL modeli natijalari qisqa muddatda iqtisodiy moslashuv jarayonlari mavjudligini,ammo uzoq muddatda yashirin iqtisodiyotning mehnat bozori barqarorligiga salbiy ta’sir etishini tasdiqlaydi. Ushbu tadqiqotO‘zbekistonda ishsizlikni kamaytirish va rasmiy sektorni kengaytirish bo‘yicha iqtisodiy siyosatga amaliy tavsiyalar beradi

Keywords: yashirin iqtisodiyot; ishsizlik; ARDL modeli; iqtisodiy o‘sish; inflyatsiya; soliq yuki; O‘zbekiston iqtisodiyoti (search for similar items in EconPapers)
Date: 2025
References: Add references at CitEc
Citations:

Downloads: (external link)
https://yashil-iqtisodiyot-taraqqiyot.uz/journal/index.php/GED/article/view/7511 Abstract page (text/html)
https://yashil-iqtisodiyot-taraqqiyot.uz/journal/i ... e/download/7511/5741 Full text (application/pdf)

Related works:
This item may be available elsewhere in EconPapers: Search for items with the same title.

Export reference: BibTeX RIS (EndNote, ProCite, RefMan) HTML/Text

Persistent link: https://EconPapers.repec.org/RePEc:teu:ged000:v:3:y:2025:i:10:id:7511

DOI: 10.5281/zenodo.17515700

Access Statistics for this article

More articles in GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT from "Ma'rifat-Print-Media" LLC, Tashkent State University of Economics
Bibliographic data for series maintained by Xayrulla ().