OLIY IQTISODIY TA’LIM ORQALI EKO-INNOVATSIYALAR VA “YASHIL” INVESTITSIYALARNI RAG‘BATLANTIRISH MEXANIZMLARI: SIYOSIY VA INSTITUTSIONAL DOIRALAR

Zarina Xasanova

GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT, 2025, vol. 3, issue 11

Abstract: Barqaror rivojlanishning asosiy harakatlantiruvchi kuchlaridan biri sifatida, oliy iqtisodiy ta’lim muassasalariayrim o‘tish davri iqtisodiyotlarida siyosatga asoslangan eko-innovatsiyalarni joriy etishni rag‘batlantirish uchun mas’uldir.Yashil investitsiyalarni rag‘batlantirish (siyosiy imtiyozlar, institutsional islohotlar) turli manfaatdor tomonlarga ta’sirko‘rsatadigan eng samarali mexanizmlardan biri hisoblanadi. O‘quv dasturlarining mazmuniy asosini integratsiyalash vamuvofiqlashtirish jarayoni boshqaruv tizimini propensiya ballari moslashuvi (propensity score matching) va regressiontahliliga asoslangan holda shakllantirishni ham o‘z ichiga oladi. Biz shunday moslashuvchan modelni ishlab chiqishnitaklif etamizki, unda har bir universitet dasturi eko-ko‘nikmalar portfelini maksimal darajada shakllantiradi va shu orqaliinnovatsiyalar tarqalishini uzoq muddatli rag‘batlantirish salohiyatini oshiradi. Tanlovdagi og‘ishlar va kuzatilmagangeterogenlik endogenlik va o‘lchashdagi xatolarni tuzatish orqali hamda turli institutsional sharoitlar va o‘quv dasturlaristandartlaridagi tafovutlardan kelib chiqqan nomutanosibliklarni kamaytirish orqali hisobga olindi. Shu maqsaddapropensiya ballari baholanib, regressiya tuzatishlari uchun kovariat sifatida ishlatildi. Birinchidan, biz muassasalarnio‘xshash xususiyatlarga ega bo‘lganlari bilan moslashtirib, o‘quv dasturlarining uyg‘unligini baholadik va davolash ta’sirinisinash uchun regressiya asosini ishlab chiqdik (davolanganlarga o‘rtacha ta’sir – ATT). Tahlil natijasida 18 foizlik dispersiya0,05 darajadagi ahamiyat bilan aniqlanib, mustahkam ishonch oralig‘i qayd etildi. Keyingi bosqichlarda 12 foizlik o‘quvdasturlaridagi ishtirok va qabul qilish ta’siri (ATE), 9 foizlik siyosiy uyg‘unlik (ATT), 7 foizlik institutsional ishtirok (ATT)va 6 foizlik boshqaruv rag‘batlari (ATE) kuzatildi. Olingan baholar moslashtirilgan namunalar va to‘liq model o‘rtasidaizchillikni ko‘rsatdi, mustahkam baholar esa sezgirlik sinovlari bilan yaqin natijalarni berdi. Taklif etilayotgan gibrid PSM–regressiya yondashuvi ishonchli sababiy xulosalar olish imkonini berdi. Biroq, institutsional assimetriyalar mavjud bo‘lganhollarda, siyosiy muhitdagi nomutanosiblik tufayli yashil investitsiyalarga bo‘lgan talabning ortishi rag‘batlantiruvchi ta’sirnikamaytirishi mumkin, ayniqsa, rivojlanayotgan kontekstlarda moslashuvning imkoniyat xarajatlari eko-moliyalashtirishimkoniyatlariga nisbatan yuqori bo‘lsa

Keywords: yashil ko‘nikmalarni uyg‘unlashtirish; eko-innovatsiyalar diffuziyasi; oliy iqtisodiy ta’lim; siyosiy kalibrlash; propensiya ballari moslashuvi; boshqaruv izchilligi; sababiy ta’sirni baholash (search for similar items in EconPapers)
Date: 2025
References: Add references at CitEc
Citations:

Downloads: (external link)
https://yashil-iqtisodiyot-taraqqiyot.uz/journal/index.php/GED/article/view/7687 Abstract page (text/html)
https://yashil-iqtisodiyot-taraqqiyot.uz/journal/i ... e/download/7687/5912 Full text (application/pdf)

Related works:
This item may be available elsewhere in EconPapers: Search for items with the same title.

Export reference: BibTeX RIS (EndNote, ProCite, RefMan) HTML/Text

Persistent link: https://EconPapers.repec.org/RePEc:teu:ged000:v:3:y:2025:i:11:id:7687

DOI: 10.5281/zenodo.17551950

Access Statistics for this article

More articles in GREEN ECONOMY AND DEVELOPMENT from "Ma'rifat-Print-Media" LLC, Tashkent State University of Economics
Bibliographic data for series maintained by Xayrulla ().